อำนาจเจริญ จังหวัดในภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่างของประเทศไทย มีประวัติศาสตร์มาอย่างยาวนานจากการค้นพบแหล่งชุมชนโบราณ โบราณสถาน และโบราณวัตถุ จนได้รับสมญานามว่า เมืองข้าวหอมโอชา ถิ่นเสมาพันปี เมืองเล็กๆ ทางภาคอีสานที่มีแหล่งท่องเที่ยวที่น่าสนใจมากมาย

คำขวัญประจำจังหวัดอำนาจเจริญ

พระมงคลมิ่งเมือง แหล่งรุ่งเรืองเจ็ดลุ่มน้ำ งามล้ำถ้ำศักดิ์สิทธิ์ เทพนิมิตพระเหลา เกาะแก่งเขาแสนสวย เลอค่าด้วยผ้าไหม ราษฎร์เลื่อมใสใฝ่ธรรม

สัญลักษณ์ประจำจังหวัดอำนาจเจริญ

ดอกจานเหลือง (Butea monosperma) เป็นดอกไม้ประจำจังหวัด

ตะเคียนหิน (Hopeaferrea) เป็นต้นไม้ประจำจังหวัด

อาณาเขตโดยรอบจังหวัดอำนาจเจริญ

ทิศเหนือ               ติดกับจังหวัดยโสธร และจังหวัดมุกดาหาร

ทิศตะวันออก       ติดกับจังหวัดอุบลราชธานี และสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว 

ทิศใต้                     ติดกับจังหวัดอุบลราชธานี

ทิศตะวันตก          ติดกับจังหวัดยโสธร

รวมภาพจ.อำนาจเจริญ

การแบ่งพื้นที่การปกครอง
แบ่งพื้นที่งออกเป็น 7 อำเภอ ประกอบด้วย
1. เมืองอำนาจเจริญ      5. เสนางคนิคม
2. ชานุมาน                    6. หัวตะพาน
3. ปทุมราชวงศา           7. ลืออำนาจ
4. พนา

แผนที่จังหวัดอำนาจเจริญ

แผนที่จ.หนองบัวลำภู

เรื่องราวทางประวัติศาสตร์ของจังหวัดอำนาจเจริญ

ในพื้นที่จังหวัดอำนาจเจริญ มีการขุดพบโบราณวัตถุ สมัยก่อนประวัติศาสตร์จำนวนมาก ได้แก่  เครื่องประดับ ขวานที่ทำด้วยสำริดมีส่วนคล้ายกับที่พบที่บ้านเชียง และพบภาพวาดเขียนบนหน้าผาต่างๆ คล้ายกับที่ภูผาแต้ม สันนิษฐานได้ว่าเป็นบริเวณที่มีผู้คนอยู่อาศัยมากว่า 3,000 ปีมาแล้ว จากนั้นในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 ได้จัดตั้งเมืองขึ้นในปี พ.ศ.2369 และเกิดศึกระหว่างพระนคร กับกองทัพเจ้าอนุวงศ์ เจ้านครจำปาศักดิ์ได้ยกทัพมายึดเมืองเขมราฐ ขอให้พระเทพวงศา (ก่ำ) เข้าเป็นพวกด้วย แต่พระเทพวงศาไม่ยอมจึงถูกประหารชีวิต

ต่อมาในปี พ.ศ.2401 พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 ได้ยกฐานะบ้านค้อใหญ่ เป็นเมืองอำนาจเจริญ โดยโปรดเกล้าฯ ให้ท้าวจันทบรม (เสือ) เป็นเจ้าเมือง ซึ่งมีฐานะขึ้นตรงต่อเมืองเขมราฐ เมื่อเข้าสู่ปี พ.ศ. 2429 – 2455 ได้มีการปฏิรูประบบการปกครอง จากเจ้าผู้ครองนครมาเป็นผู้ว่าราชการจังหวัด และได้ทำการยุบหัวเมืองต่างๆ ในภาคอีสาน จากนั้น เมืองอำนาจเจริญ จึงถูกเปลี่ยนมาเป็นอำเภอที่ขึ้นตรงต่อจังหวัดอุบลราชธานี  โดยมีนายอำเภอคนแรกชื่อว่า “รองอำมาตย์โทเอนกอำนาจ” จนต่อมาปี พ.ศ. 2458 ได้ทำการย้ายอำเภออำนาจเจริญจากบ้านค้อใหญ่ ไปตั้งที่ลำห้วยปลาแดก ซึ่งเป็นที่ตั้งสำนักงานอำเภออำนาจเจริญในปัจจุบัน และเปลี่ยนชื่อจากอำเภออำนาจเจริญมาเป็นอำเภอบุ่ง จนในปี พ.ศ. 2460 เปลี่ยนกลับมาใช้ชื่อว่า อำเภออำนาจเจริญอีกรอบ และในปี พ.ศ. 2482 ได้ย้ายที่ทำการมาตั้งบริเวณวัดอำนาจเจริญ เพื่อให้มีพื้นที่เหมาะสมกับการขยายตัวเมืองให้มากขึ้น

ภายหลังอำเภออำนาจเจริญ มีพื้นที่กว้างขวางและยังมีประชากรเพิ่มมากขึ้น จึงประกาศการแยกจากจังหวัดอุบลราชธานีมาเป็น จังหวัดอำนาจเจริญ ในวันที่ 27 สิงหาคม พ.ศ.2536 เป็นต้นมา

สถานที่ท่องเที่ยวที่น่าสนใจจังหวัดอำนาจเจริญ
วัดโพธิ์ศิลา พุทธอุทยานและพระมงคลมิ่งเมือง แหล่งทอผ้าไหม น้ำตกห้วยทรายใหญ่ ทิวทัศน์ริมฝั่งโขง
วัดถ้ำแสงเพชร วัดพระเหลาเทพนิมิต น้ำตกห้วยหวง วนอุทยานภูจอง – นายอย สำนักสงฆ์ภูหล่น
ลานหินและป่าเต็งรังแคระ ภูผาแตก วัดไชยาติการาม อ่างเก็บน้ำพุทธอุทยาน ศูนย์จำหน่ายหัตถกรรมบ้านคำพระ
ผามะเกลือ ภูผาหอม ศาลหลักเมืองอำนาจเจริญ อุทยานแห่งชาติภูสระดอกบัว ลานหินบนภูวัด
โฮมสเตย์เบิ่งวัฒนธรรมหมอลำบ้านปลาค้าว ภูผาแต้ม โฮมสเตย์บ้านนาหมอม้า โฮมสเตย์บ้านนาอุดม อุโบสถวัดโพธิ์ศรีจิกดู่
วัดภูถ้ำแกลบ สวนเกษตรชิตสกนต์ วัดไชยาติการาม อุทยานดงลิงดอนเจ้าปู่ หมู่บ้านหมอลำ หนองปลาค้าว
ศูนย์ศิลปาชีพบ้านสร้างถ่อ อ่างเก็บน้ำห้วยสีโท เกาะกลางน้ำ ภูเกษตร ภูโพนทอง
แผ่นดินทองฟาร์มฟิชชิ่งปาร์ค ลำเซบาย วนอุทยานภูสิงห์ – ภูผาผึ้ง วนอุทยานดอนเจ้าปู่ วัดภูจำปา
วัดป่าเทวีธรรม วัดถ้ำแสงแก้ว วัดป่าคีรีวงกต วัดป่าภูมะโรง บึงโนนงิ้ว
วัดพระเหลาเทพนิมิตร น้ำตกธิดาเทพ น้ำตกตาดใหญ่ ภูคำเดือย ภูพนมดี
ภูถ้ำพระ ภูวัด อ่างเก็บน้ำหนองสามขา ภูถ้ำบิ้ง วัดดงเฒ่าเก่า
แก่งคันสูง วัดบ้านหนองไหล